Kan de overheid nepnieuws bestrijden?

De Nederlandse regering maakt zich zorgen over nepnieuws en kondigt maatregelen aan. Critici vragen zich af wie bepaalt wat nepnieuws is.

‘In Nederland zijn structureel Russische inlichtingenofficieren aanwezig, die zich in uiteenlopende geledingen van de samenleving begeven om onder valse vlag informatie te verzamelen die voor Rusland van belang is’, schrijft minister Ollongren in een brief aan de Tweede Kamer. De Telegraaf schrijft dat geheime diensten digitaal veel makkelijker en goedkoper een land bereiken. ‘Er wordt bijvoorbeeld geprobeerd te hacken’, stelt de Telegraaf. Zo kan informatie worden ontfutseld of veranderd. ‘Geheime diensten proberen hun zin eveneens te krijgen door de publieke opinie te beïnvloeden. Met nepberichten willen ze de meningen van mensen zo sturen dat die gaan doen wat zij willen, bijvoorbeeld op een andere kandidaat stemmen of het onderzoek naar de MH17-ramp minder serieus nemen’, aldus de Telegraaf.

Censuur

Russische inlichtingendiensten zouden ook al actief zijn geweest in de Verenigde Staten. ‘Onlangs bleek hoe in de Verenigde Staten vanuit Rusland demonstraties werden georkestreerd om burgers tegen elkaar te laten protesteren. Via nepaccounts op Facebook was opgeroepen tot de demonstraties’, stelt NRC Handelsblad. In zowel Nederland als de Verenigde Staten krijgen bedrijven zoals Google, Facebook en Twitter hier vragen over. ‘Het liefst zijn Google, Facebook en Twitter nog altijd een neutraal platform, iets wat ze ook jarenlang hebben volgehouden. Onder druk van de publieke opinie zijn ze wat gaan schuiven, maar het gaat niet van harte. En dat is logisch, want het alternatief voor de kritiek dat ze te weinig doen, is minstens zo onaantrekkelijk voor ze: het verwijt dat ze censuur plegen’, zegt hoogleraar Jan van Dijk in de Volkskrant.

Nepnieuws

Het Parool meldt dat CDA en D66 willen dat nepnieuws actief door de overheid bestreden wordt. Zo moet van politiek getinte advertenties op Facebook en andere sociale media voortaan duidelijker zijn wie de afzender is én wie ze heeft betaald en moet de overheid een campagne beginnen om burgers te waarschuwen voor nepnieuws. Volgens dagblad Trouw wil de regering met technologiebedrijven als Facebook en Google praten over hun rol in de bestrijding van nepnieuws. Sommige media-experts vinden dit niet verstandig. ‘Ze zijn al machtig zat. Moeten we die monopolisten dan ook nog laten bepalen wat nepnieuws is? Eigenlijk dus wat waarheid is, en wat niet? Dat ruikt naar censuur’, zegt media-expert Damian Trilling in dagblad Trouw. In het Algemeen Dagblad vraagt PVV-Kamerlid Martin Bosma zich af wie bepaalt wat nepnieuws is. ‘De doos van Pandora gaat open als de Staat dit gaat bepalen’, aldus de PVV’er.

Geplaatst in Rechtsstaat

Categorieën